مقالات

اندیکاسیون‌های MRI پستان

مترجم: دکتر نیوشا مینو  ۱۳۹۱/۰۵/۰۱
  فایلهای مرتبط
زمینه و هدف: MRI پستان، روش مفیدی برای جستجو و ارزیابی بیماری‌های پستان، بررسی گسترش موضعی بیماری، ارزیابی پاسخ به درمان و هدایت‌گر نمونه‌برداری و لوکالیزاسیون ضایعات پستانی می‌باشد. MRI پستان همواره دوطرفه انجام می‌شود، جز در افرادی که سابقه ماستکتومی داشته و یا در مواردی که هدف از انجام MRI، منحصرا بررسی بیشتر و یا پی‌گیری یافته‌ها در یک پستان می‌باشد. یافته‌های حاصل از MRI باید با تاریخچه بالینی، نتایج معاینات فیزیکی و نیز یافته‌های ماموگرافی و سایر اقدامات تصویربرداری، مطابقت داده شود. تزریق ماده حاجب گادولینیوم در ارزیابی سرطان ضروری است اما در بررسی سلامت و یا پارگی پروتز پستانی لازم نمی‌باشد.

 

زمینه و هدف


MRI پستان، روش مفیدی برای جستجو و ارزیابی بیماری‌های پستان، بررسی گسترش موضعی بیماری، ارزیابی پاسخ به درمان و هدایت‌گر نمونه‌برداری و لوکالیزاسیون ضایعات پستانی می‌باشد. MRI پستان همواره دوطرفه انجام می‌شود، جز در افرادی که سابقه ماستکتومی داشته و یا در مواردی که هدف از انجام MRI، منحصرا بررسی بیشتر و یا پی‌گیری یافته‌ها در یک پستان می‌باشد. یافته‌های حاصل از MRI باید با تاریخچه بالینی، نتایج معاینات فیزیکی و نیز یافته‌های ماموگرافی و سایر اقدامات تصویربرداری، مطابقت داده شود. تزریق ماده حاجب گادولینیوم در ارزیابی سرطان ضروری است اما در بررسی سلامت و یا پارگی پروتز پستانی لازم نمی‌باشد.

اندیکاسیون‌های فعلی

اندیکاسیون‌های فعلی برای MRI پستان شامل موارد زیر می‌باشد (اگرچه که محدود به این موارد نمی‌باشد):

1-      غربالگری Screening

الف- غربالگری بیماران پرخطر: مطالعات بالینی اخیر نشان داده است که MRI قادر است به طور موثری ضایعات مخفی در معاینه و ماموگرافی را کشف نماید. بیمارانی که برای غربالگری پستان به روش MRI انتخاب می‌شوند. باید ترجیحاً ابتدا به کمک مدل‌های ارزیابی ریسک سرطان پستان (Risk assessment models) بررسی شوند. انجام MRI غربالگری در افرادی که احتمال ابتلا مادام‌العمر ایشان به سرطان پستان بیش از 20% باشد مفید خواهد بود (به عنوان مثال افرادی که به لحاظ ژنتیکی یا سابقه فامیلی در خطر سرطان پستان هستند و یا افرادی که به علت هوچکین، سابقه رادیوتراپی به قفسه سینه دارند). اگرچه که در حال حاضر هیچ مدرکی دال بر کاهش مورتالیته ناشی از انجام MRI غربالگری پستان در دست نیست، اما تصور می‌شود که شناسایی زودرس سرطان پستان به کمک MRI سالانه و ماموگرافی در کاهش مرگ و میز موثر باشد.

ب- غربالگری پستان مقابل در افرادی که به تازگی دچار سرطان پستان شده‌اند: MRI در 5-3 درصد موارد، قادر به شناسایی ضایعه در پستان مقابل در بیماران مبتلا به سرطان می‌باشد.

ج- جراحی زیبایی بزرگ کردن (Augumentation) پستان‌ها، بازسازی پس از عمل و تزریق ژل: در افرادی که انجام ماموگرافی مشکل می‌باشد (نظیر بیمارانی‌که دارای پروتز سالین یا سیلیکون بوده و یا تزریق سیلیکون، پارافین و یا ژل پلی‌آکریلامید انجام داده‌اند)، انجام MRI به همراه کنتراست (contrast enhanced) در ارزیابی پستان‌ها مفید است. بررسی سلامت پروتزهای سیلیکونی و رد پارگی آنها به کمک MRI بدون کنتراست انجام می‌شود.

2- وسعت ضایعه سرطانی

الف- کارسینوم مهاجم و غیرمهاجم (DCIS):

MRI در ارزیابی وسعت ضایعه سرطانی و وجود کانون‌های دیگر و ضایعات متعدد در کارسینومای مهاجم و DCIS کمک‌کننده می‌باشد. MRI قادر به شناسایی کانون‌های مخفی سرطانی در 30-15% موارد در پستان مبتلا می‌باشد در اغلب بیماران، دقت MRI در ارزیابی وسعت ضایعه سرطانی، نسبت به ماموگرافی و معاینه بالینی بیشتر است. اما همچنان مشخص نیست که ارزش این مورد در احتمال عود مجدد بیماری با توجه به روش‌های نوین جراحی، پرتودرمانی و شیمی درمانی چگونه خواهد بود.

ب- تهاجم به فاسیای عمقی:

انجام MRI قبل از درمان جراحی (ماستکتومی یا لامپکتومی) در ارزیابی فاصله تومور با فاسیای عمقی، گسترش تومور به عضلات پکتورالیس ماژور، سراتوس قدامی و یا عضلات بین دنده‌ایی کمک‌کننده است.

ج- وجود مارژین مثبت بعد از لامپکتومی:

 در بیمارانی که نمونه پاتولوژی بافتی آنها، وجود مارژین مثبت و یا نزدیک به مثبت را نشان می‌دهد، انجام MRI در بررسی بقایای ضایعه در پستان مفید خواهد بود.

د- کموتراپی نئوادجوانت:

انجام MRI در قبل، حین و یا بعد از شیمی درمانی جهت تعیین پاسخ به درمان و وسعت بقایای ضایعه قبل از عمل جراحی مفید است. در این شرایط انجام MRI قبل از اقدام به درمان قویا توصیه می‌شود. همچنین قرار دادن مارکر یا نشانگر در محل ضایعه تحت هدایت MRI، قبل از انجام نئوادجوانت کموتراپی، دریافتن محل تومور اصلی در صورتی‌که پاسخ به درمان به طور کامل صورت گیرد و اثری از ضایعه باقی نماند، کمک کننده است.

3- بررسی بیشتر یافته‌های بالینی یا تصویربرداری

الف- عود سرطان. در بیمارانی‌که سابقه سرطان پستان داشته و مشکوک به عود مجدد هستند، در صورتی‌که یافته‌های بالینی، ماموگرافی و سونوگرافی مبهم باشند، انجام MRI توصیه می‌شود.

ب- سرطان متاستاتیک با منشأ اولیه ناشناخته: MRI در بیمارانی‌که با متاستاز و یا لنفودنوپاتی آگزیلاری مراجعه می‌کنند و یافته مثبتی به نفع سرطان پستان در معاینه و یا ماموگرافی ندارند، ممکن است کمک‌کننده باشد. گاهی MRI قادر به مشخص کردن ضایعه اولیه و تعیین وسعت بیماری جهت اقدامات درمانی بعدی می‌باشد.

ج- توصیف ضایعه (Characterization): در شرایطی که سایر روش‌های تصویربرداری (نظیر ماموگرافی و سونوگرافی) و نیز معاینه بالینی در تعیین و توصیف ضایعه به نتیجه نرسند و امکان انجام بیوپسی نباشد (نظیر وجود نمای مشکوک، بی‌نظمی بافتی در یک کلیشه ماموگرافی و عدم دیده شدن ضایعه در سونوگرافی همزمان) انجام MRI ممکن است مفید باشد.

د- بازسازی پستان پس از عمل جراحی: MRI می‌تواند در ارزیابی عود مجدد در مواردی که به کمک فلاپ رکتوس، لاتیسموس دورسی و گلوتئال بازسازی شده‌اند، کمک‌کننده می‌باشد.

 

احتیاطات و ملاحظات

1- غربالگری جمعیت عادی

MRI پستان در حال حاضر جهت غربالگری پستان در جمعیت بانوان بی‌علامت و با ریسک کم یا متوسط توصیه نمی‌شود.

2- موارد مثبت کاذب (False positive cases). MRI پستان ممکن است ضایعاتی که در معاینه،‌ ماموگرافی و سونوگرافی قابل تشخیص نیستند را مشخص نماید اما این ضایعات می‌توانند از نقطه نظر بالینی بی‌اهمیت باشند (غیرسرطانی)، همانند ماموگرافی و یا هر روش تشخیصی دیگری، نتایج مثبت کاذب در MRI نیز دیده می‌شود و مطالعات انجام شده، محدوده وسیعی از Specificity را برای MRI نشان داده‌اند. ضایعاتی که در MRI مشخص می‌شوند ممکن است منتج به انجام اقدامات پیگیرانه و یا توصیه به نمونه‌برداری (biopsy) شوند. در حال حاضر درصدموارد توصیه شده به بیوپسی در گزارشات MRI به لحاظ آماری همانند ماموگرافی است .

3- اقدامات درمانی

اطلاعات حاصل از MRI ممکن است نحوه درمان (treatment planning) را دستخوش تغییر سازد. اما تغییر نحوه درمان صرفا بر پایه اطلاعات حاصل از MRI (و بدون تأییدیه بافتی tissue diagnosis) توصیه نمی‌شود. انجام بیوپسی و یا تطابق با سایر یافته‌های بالینی و تصویریرداری به همراه قضاوت بالینی ضروری است. جهت تعیین ارزش و اهمیت کشف ضایعات مخفی در پستان مبتلا به سرطان به کمک MRI، انجام مطالعات بالینی گسترد‌ه‌تر و بیشتر ضروری است.

4- استفاده نامناسب از MRI پستان

در محدوده تشخیصی، MRI نباید جایگزین ماموگرافی یا سونوگرافی شود. همچنین MRI نمی‌تواند جایگزین ماموگرافی در امور غربالگری شود زیرا برخی ضایعات سرطانی که در ماموگرافی دیده می‌شوند در MRI قابل تشخیص نیستند. نیز MRI نمی‌تواند جایگزین بیوپسی در مواردی که یافته‌های مشکوکی در معاینه، ماموگرافی یا سونوگرافی وجود دارد،‌ باشد.


 



Abstract:

 

ACR practice guideline for the performance of contrast-enhanced magnetic resonance imaging (MRI) of the breast

Minoo N. MD*

Introduction & Objective: Magnetic resonance imaging (MRI) of the breast is a useful tool for the detection and characterization of breast disease, assessment of local extent of disease, evaluation of treatment response, and guidance for biopsy and localization. Breast MRI should be bilateral except for women with a history of mastectomy or when the MRI is being performed expressly to further evaluate or follow findings in one breast. MRI findings should be correlated with clinical history, physical examination results, and the results of mammography and any other prior breast imaging.

Key Words: MRI mammography, breast cancer, screening.

*Radiologist

 


References:

 


American College of Radiology (ACR) Practice


برای نظر دادن ابتدا باید به سیستم وارد شوید. برای ورود به سیستم اینجا کلیک کنید.

تهران، خیابان کریم خان زند، خیابان سنایی، نبش
خیابان شهید نژادکی، پلاک2، طبقه 3، واحد5
021-88309564-6 : تلفن
naigo_ir@yahoo.com : ایمیل
021-88309567 : فکس